Column: gastartikel psoriasisvereniging
Onderstaand artikel over therapietrouw bij de behandeling van psoriasis is afkomstig uit het tweemaandelijkse magazine van de Psoriasis Vereniging Nederland (PVN): Psoriasis. Wilt u dit magazine ook ontvangen? Dan kunt u lid worden van deze vereniging. Op de website kunt u lezen wat de PVN voor haar leden doet.
Het belang van therapietrouw
Psoriasis juni 2012, Nicole Paehlig.
Houdt u zich altijd keurig aan het voorschrift van uw arts? Therapietrouw is een belangrijke voorspellende factor voor het succes van de behandeling. Hoe trouwer u smeert, slikt of spuit, hoe beter het resultaat.
Uit verschillende onderzoeken blijkt dat 30-40% van de mensen met psoriasis niet therapietrouw is. Of iemand al dan niet trouw zijn medicijnen gebruikt, hangt onder meer samen met de soort behandeling. Zo is het slikken van een pil beduidend minder belastend dan dagelijks één of twee keer smeren met een zalf, crème, gel of lotion. Niet voor niets wordt bij het smeren regelmatig afgeweken van het advies van de arts. Aan het begin van de behandeling gaat het vaak nog wel, maar na verloop van tijd gaat het smeren veel mensen tegenstaan, waardoor zij minder trouw worden aan de therapie. Net als bij het slikken (en injecteren) van middelen speelt dit probleem veel minder bij lichttherapie, omdat die meestal plaatsvindt onder begeleiding van een arts. Overigens zal iemand eerder de neiging hebben om een therapie trouw te blijven als de klachten er duidelijk door afnemen, of als door het verwaarlozen van de behandeling de klachten razendsnel weer toenemen.
Behandelresultaat
Dat mensen het smeren zo nu en dan overslaan, is weliswaar niet verstandig, maar niet zo gek. Het risico ligt al snel op de loer wanneer iemand te laat is opgestaan en daardoor haast heeft om op tijd op het werk of op school te komen. Geen zin of puf in de avond komt ook voor: u bent moe en wilt gewoon zo snel mogelijk tussen de lakens kruipen. Realiseer u echter wel dat het effect van een behandeling sterk kan afnemen wanneer u regelmatig een smeerbeurt overslaat. Zo zal een vitamine-D-crème die maar één in plaats van twee keer daags wordt aangebracht beduidend minder resultaat opleveren. Het is belangrijk om hierbij stil te staan, op het moment dat u overweegt om het smeren een keertje te laten voor wat het is.
Tegen ontrouw
Het is lastiger om een behandeling trouw te blijven naarmate deze langer duurt. Ook neemt de therapietrouw af als een medicijn meerdere malen per dag moet worden gebruikt, zeker als het schema van inname niet past in uw dagelijkse activiteiten. Herkent u dit, dan kunt u uw arts en/of apotheker vragen naar een middel dat minder vaak hoeft te worden gebruikt.
Wie regelmatig zijn of haar medicijn vergeet, kan het gebruik koppelen aan vaste bezigheden. Of leg uw medicijnen op een plaats waar ze duidelijk in het oog springen, liefst ergens waar u meerdere keren per dag moet zijn.
Het optreden van bijwerkingen is een van de belangrijkste redenen om te stoppen met medicijnen. Ook kan het lezen van alle mogelijke bijwerkingen in de bijsluiter aanleiding zijn om de medicijnen niet te gebruiken of er voortijdig mee te stoppen. Bespreek uw angst voor bijwerkingen met uw arts of apotheker. Die kan u meer informatie geven en vertellen hoe u met eventuele bijwerkingen kunt omgaan.
Rol arts
Mocht de voorgeschreven behandeling problemen opleveren, bijvoorbeeld omdat u het vervelend vindt om twee keer daags te smeren, schroom dan niet om dit aan uw arts te vertellen. Het is belangrijk dat u eerlijk bent tegen uw arts. Hij of zij kan u vertellen wat de gevolgen zijn van het ontrouw zijn aan de therapie en eventuele alternatieven aandragen.
Artsen kunnen de therapietrouw stimuleren door het geven van duidelijke informatie. Begrijpt u iets niet, zeg dit dan tegen uw arts en vraag door tot het u helemaal helder is. Ook als u twijfelt over (het belang van) de behandeling doet u er goed aan dit met uw arts te bespreken. Het is belangrijk dat u achter de behandeling staat, anders houdt u deze waarschijnlijk niet vol.
Op de hoogte
Wanneer u in de apotheek een recept ophaalt, kunt u vragen of er gebruiksinstructies van het middel beschikbaar zijn. Van veel middelen staan de gebruiksinstructies op een handzaam A4’tje. En anders kan uw apotheker deze voor u opvragen bij de betreffende farmaceut.
Verder is het belangrijk dat u op de hoogte bent van het nut van een behandeling, en weet hoe die zo goed mogelijk plaatsvindt. Zorg dat u weet:
• waarom het medicijn is voorgeschreven;
• wat de werking is, wat u ervan kunt verwachten;
• welke bijwerkingen u kunt verwachten;
• hoe, hoeveel, hoe vaak en wanneer het medicijn moet worden gebruikt;
• of het belangrijk is dat het medicijn op een vast tijdstip wordt gebruikt;
• wat er gebeurt als het medicijn niet wordt gebruikt;
• wat u moet doen als u vergeten bent het medicijn (op tijd) te gebruiken;
• of het medicijn invloed heeft op andere medicijnen;
• of u bepaalde leefregels moet hanteren.
Vraag hiernaar bij uw arts en/of apotheker.
Kinderen
Heeft uw kind psoriasis, dan speelt u als ouder een belangrijke rol bij de therapietrouw. Dat geldt met name voor jonge kinderen. Bij kinderen vanaf twaalf jaar is het belangrijk dat artsen en apothekers hen betrekken bij de uitleg over de aandoening en de medicatie, dat ze zich tot hen richten, controleren of zij het met de behandeling eens zijn en hen ook verantwoordelijk maken voor het gebruiken van het medicijn.
Bij kinderen van gescheiden ouders en kinderen in de puberteit kan de therapietrouw behoorlijk in het nauw komen. Wie is verantwoordelijk voor het medicijngebruik? Maak hierover goede afspraken, zowel met het kind als de ouders onderling.
Mocht uw kind door wat voor oorzaak dan ook problemen hebben met het gebruiken van zijn of haar medicijnen, bespreek dit dan met de arts of apotheker. Die kan helpen met het vinden van een oplossing.
Meer informatie
In de folder Neemt ú altijd trouw uw medicijnen? van het Nederlands Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik vindt u meer informatie en tips over het bevorderen van therapietrouw. U kunt deze folder downloaden op
www.kindermedicatie.nl/themas/therapietrouw.html, onder aan de pagina.
Bronnen: www.medicijngebruik.nl, www.psoriasis.nl, The International Society of Dermatology
« Terug